Vaststellingsovereenkomst gekregen?Teken nog niet. Lees dit eerst.

Je hoofd tolt.

Je hebt net een gesprek gehad met je leidinggevende of HR. Er ligt een document op tafel of in je mailbox. Een vaststellingsovereenkomst. Je werkgever wil dat je tekent. Misschien heeft hij gezegd dat het een goed aanbod is. Misschien is er een deadline genoemd. Misschien heb je al het gevoel dat je geen keuze hebt.

Dat gevoel is begrijpelijk. Maar het klopt niet.

Je hebt altijd een keuze. En je hebt tijd, meer dan je nu denkt.

In dit artikel leg ik je uit waarom je nog niet tekent, wat je eerste stappen zijn, en hoe je vanuit kracht onderhandelt in plaats van vanuit angst. Want dat is het verschil tussen een deal die je accepteert en een deal die je verdient.

Wat je nu voelt, mag niet je beslissing bepalen

Ontslag is een van de meest stressvolle dingen die een mens kan meemaken. Onderzoek laat zien dat het qua impact vergelijkbaar is met een scheiding of het verlies van een dierbare. Je verliest niet alleen je baan; je verliest structuur, identiteit, zekerheid.

En in die toestand word je gevraagd om een juridisch document te ondertekenen.

Dat is geen toeval. Werkgevers weten dat mensen onder druk sneller tekenen. Dat ze minder scherp zijn. Dat ze de details missen. Dat ze akkoord gaan met dingen die ze normaal nooit zouden accepteren.

Mijn eerste advies is dan ook niet juridisch. Het is menselijk:

Scheid wat je voelt van wat je beslist.

Je mag boos zijn. Je mag verdrietig zijn. Je mag in shock zijn. Maar laat die emoties de pen niet vasthouden. Laat iemand anders, iemand met een koel hoofd en kennis van zaken, naar de overeenkomst kijken voordat jij je handtekening zet.

Dat is niet zwak. Dat is slim.

De drie meest gemaakte fouten bij een vaststellingsovereenkomst

In mijn praktijk zie ik steeds dezelfde fouten voorbijkomen. Niet omdat mensen dom zijn, maar omdat ze niet wisten wat ze niet wisten en zich lieten leiden door emoties.

Fout 1: te snel tekenen

Je werkgever geeft je drie dagen. Of een week. En je denkt: dit is vast het beste wat ik kan krijgen. Maar weet je wat het eerste aanbod van een werkgever bijna altijd is? Een startpositie. Geen eindpositie. Er is vrijwel altijd ruimte voor meer — in de vergoeding, de einddatum of bijvoorbeeld het uitbetalen van vakantiedagen. Die ruimte zie je alleen als je de tijd neemt om te kijken.

Fout 2: niet controleren of de WW-aanvraag klopt

Een vaststellingsovereenkomst moet aan specifieke wettelijke vereisten voldoen om recht te geven op een WW-uitkering. Als die voorwaarden niet kloppen — en dat gebeurt regelmatig — word je door het UWV afgewezen. Niet omdat je iets fout hebt gedaan, maar omdat er een technische fout in de overeenkomst staat. Dit is een van de duurste fouten die je kunt maken, en hij is volledig te voorkomen.

Fout 3: niet onderhandelen over de voorwaarden

Kijk bijvoorbeeld naar de einddatum. Die bepaalt mede de hoogte van je transitievergoeding en je recht op WW. Een dag verschil kan honderden of zelfs duizenden euro's schelen. Maar de meeste mensen kijken er niet naar, omdat ze niet weten dat het onderhandelbaar is. Alles in een vaststellingsovereenkomst is onderhandelbaar. Echt alles. Wat je werkgever je niet vertelt — maar wat je wel moet weten

Je werkgever heeft belangen. Die zijn niet definitie slecht, maar ze zijn ook niet automatisch gelijk aan jouw belangen.

Ze willen het snel geregeld hebben. Ze willen geen gedoe. Zij wilt dat jij tekent en vertrekt zonder dat er later problemen komen. En bedrijven hebben een HR-afdeling of jurist die hem daarbij helpt.

Wat heb jij?

Als je zonder begeleiding tekent, onderhandel je in je eentje tegen iemand die dit vaker heeft gedaan dan jij. Dat is geen eerlijk speelveld.

Wat je werkgever je niet vertelt:

•  Dat zijn eerste aanbod zelden zijn beste aanbod is.

•  Dat de einddatum bijna altijd verschoven kan worden.

•  Dat een concurrentiebeding vaak kan worden verwijderd of beperkt.

•  Dat de geheimhoudingsclausule soms zo breed is dat ze ook geldt voor dingen die jou schaden.

Dit zijn geen geheimen. Het zijn gewoon dingen die je weet als je weet waar je op moet letten.

Jouw werkelijke belangen — verder dan het bedrag

De meeste mensen focussen bij een vaststellingsovereenkomst op één ding: de vergoeding. Hoe veel geld krijg ik?

Begrijpelijk. Maar niet altijd het meest important.

Wat wil jij echt? Als ik dat aan mensen vraag — en ik vraag dat altijd als eerste — komen er vaak dingen boven die ze zelf nog niet hadden benoemd:

•  Ze willen met opgeheven hoofd vertrekken. Niet als iemand die gefaald heeft, maar als iemand die een zakelijk besluit heeft genomen.

•  Ze willen zekerheid over hun WW. Weten dat de uitkering er komt, dat er geen technische fouten in de overeenkomst staan.

•  Ze willen een goede referentie. Een zin die deuren opent in plaats van sluit.

•  Ze willen rust. Niet meer over hoeven na te denken. Iemand die het overneemt.

Die belangen — ook de onuitgesproken — bepalen hoe ik onderhandel. Niet alleen het getal onderaan de streep.

Want een vaststellingsovereenkomst waarbij jij €5.000 meer krijgt maar een slechte referentie hebt, kan op de lange termijn veel duurder uitpakken dan een deal waarbij je iets minder vergoeding hebt maar een vlekkeloos vertrek.

Jouw belangen in kaart brengen vóórdat er ook maar één woord met je werkgever wordt gewisseld: dat is waar ik altijd mee begin.

Je hebt meer tijd dan je denkt

Je werkgever heeft gezegd dat je snel moet beslissen. Misschien is er druk. Misschien een deadline.

Hier is wat de wet zegt:

Na het tekenen van een vaststellingsovereenkomst heb je altijd veertien dagen bedenktijd. Die termijn is wettelijk vastgelegd en kan niet worden weggeschreven, hoe de overeenkomst ook is geformuleerd. In die veertien dagen kun je de overeenkomst herroepen — zonder opgaaf van reden.

Maar wacht niet tot je getekend hebt. Gebruik de tijd die je hebt vóór het tekenen om iemand te laten kijken. Dat kost minder energie dan achteraf proberen terug te komen op een handtekening die je al hebt gezet.

Hoe een goede onderhandeling eruitziet

Veel mensen denken dat onderhandelen betekent: ruzie maken. Eisen stellen. Je werkgever de vijand maken.

Dat is niet hoe het werkt. Niet bij mij.

De beste onderhandeling is er een waarbij jij krijgt wat je verdient — en waarbij je werkgever de ruimte krijgt om dat ook te geven. Dat klinkt misschien soft. Maar het is de meest effectieve aanpak die er is.

Een werkgever die zich aangevallen voelt, gaat in de verdediging. Hij wordt star. Hij houdt vast aan zijn positie. Dat kost jou geld en energie.

Een werkgever die zich gehoord voelt en die weet dat er zakelijk naar de situatie wordt gekeken — die geeft meer. Niet uit vriendelijkheid, maar omdat het zakelijk de verstandigste zet is.

Ik onderhandel niet luid. Ik onderhandel diep. Ik kijk naar wat er werkelijk speelt, breng jouw belangen in kaart, onderbouw alles met wat de wet zegt en wat gangbaar is, en zoek naar de oplossing die voor beide partijen werkt.

Dat is niet soft. Dat is precies waar het om draait.

Heb je een vaststellingsovereenkomst gekregen en wil je weten waar je staat?

Neem vandaag nog contact op via het contactformulier of bel me op

06-52649733. Ik reageer op werkdagen binnen 24 uur. Het eerste gesprek is altijd vrijblijvend.